Περνώντας 7 ημερες σε ενα βουδιστικο μοναστηρι, τις ελευθερες ώρες κανεις τις βολτες σου. Οταν μαλιστα αυτο το μοναστηρι ειναι το Wat Umong εχεις πολλες επιλογες για βολτες αφου καταλαμβανει μια τεραστια εκταση με λιμνες και κηπους μεσα σε τροπικο δασος, 3,5 χλμ εξω απο την Chiang Mai, στους προποδες του βουνου Doi Suthep.
Γνωριζεσαι με τους μοναχους, κυριως τους νεοτερους σε ηλικια, οι οποιοι εχουν παντα ενα αστειο να πουν με το οποιο θα γελασουν μονο οι ιδιοι. Επειδη ομως εσυ στηριζεις την αυτοδιασκεδαση, χαμογελας παντα. Μετα απο λιγο καιρο μαζι τους μονο σφαλιαρες και ταβλι δεν παιζετε αφου οι νεαροι μοναχοι κατι καλο καλλιεργουν διπλα στη λιμνη το οποιο τους διατηρει μονιμα σε κατασταση ευδαιμονιας. Και εδω κραταμε τη λεξη «ευδαιμονια»
Στην πανεμορφη κεντρικη λιμνη ερχεσαι σε επαφη (οπτικη κυριως) με τα πιο ηλιθια ψαρια του πλανητη αφου βλεπεις το ψωμι που πετανε οι επισκεπτες και προοριζεται για αυτα τα αρκετα μεγαλα ψαρια, να ερχεται μια μικρη χελωνιτσα της λιμνης και με το ποδαρακι της να σπρωχνει την μουρη των μεγαλων ψαριων σε slow motion, να τους τρωει το φαγητο και αυτα να λενε και ευχαριστω.
Παρακατω θα δεις τον περιφημο “στυλο του Ashoka” και θα συνειδητοποιησεις οτι οταν ο Ashoka της Ινδιας μη εχοντας τη δυνατοτητα μεσω τηλεορασης, internet, ραδιοφωνου θα διαφημισει τον βουδισμο χτιζοντας σε ολη του την επικρατεια εκατονταδες στυλους στην κορυφη των οποιων υπαρχουν συνηθως τα 3 λιονταρια και επανω τους ο τροχος της διδασκαλιας του βουδα (Dhamma σε γλωσσα Pali και Dharma στα σανσκριτικα). Σημερα ο τροχος αυτος βρισκεται και στη σημαια του κρατους της Ινδιας οπως αποφασιστηκε με την αποχωρηση των Αγγλων. Ο Ashoka της Ινδιας μεχρι το 230Π.Χ. κατακτησε ολη την ινδικη χερσονησο αλλα και το σημερινο Αφγανισταν και Πακισταν και η παγκοσμια ιστορια τον χαρακτηριζει ως τον «αυτοκρατορα ολων των αιώνων». Εστειλε επισης αποστολες για τη διαδοση του βουδισμου στη Βιρμανια (απο οπου μετα εφτασε στην πιο “αυθεντικη” του μορφη ως Theravada Buddhism σε Λαος, Ταιλανδη, Καμποτζη, Βιετναμ). Πηγε και στην Κινα οπου σε μια κρισιμη καμπη αργοτερα ο Chen θα τον στειλει ως Zen Buddhism σε Κορεα και Ιαπωνια. Οι συζητησεις στο ιντερνετ αν καποιος googλαρει «Ashoka vs Alexander” εχουν ενδιαφερον.
Καθε Κυριακη στις 3 το μεσημερι θα παρεις μερος στο περιφημο “Dhamma Talk”, συζητηση και λυση των προβληματων μας με τη βοηθεια των διδασκαλιων του Βουδα. Εκει λοιπον θα διαπιστωσεις οτι ο Βουδισμος ειναι η διδασκαλια ενος ανθρωπου (του Buddha) για τους ανθρωπους. Θεοι, βεελζεβουλ, διαολια, κολασεις, Αλλαχ, παραδεισος, υπερφυσικες δυναμεις, μυστικισμος, αγγελακια, πνευματα κλπ ακουγονται λιγο περιεργα στα αυτια των βουδιστων παροτι σεβονται τις δυτικες θρησκειες. Υπαρχει βεβαια μια σποντα κατηγοριας για την αλλη, την πιο γνωστη σχολη (οχημα) του βουδισμου, του Mahayana Buddhism (Nepal, Tibet) οτι εχουν δωσει μια νοτα υπερφυσικων δυναμεων αλλα δεν ξερω πιο πολλα για αυτο το θεμα προς το παρον. Εκει στο Dhamma talk λοιπον ο Phra Uttara θελοντας να κανει ενα παραλληλισμο του υλισμου που διακατεχει τον βουδισμο (σε αντιθεση με ισλαμισμο και χριστιανισμο και τον ιδεαλιστικο τους χαρακτηρα) θα παραπεμψει στην αρχαια Ελλαδα οπου πριν την ελευση του Χριστιανισμου ειχαν αφησει τους Θεους να ασχολουνται με τις δουλειες τους και οι ανθρωποι ασχοληθηκαν σοβαρα με τα προβληματα των ανθρωπων. Εκει αναφερει τη λεξη «ευδαιμονια» και λεει: “Δεν ξερω ακριβως τι σημαινει διοτι δεν μιλαω ελληνικα, εκτος αν καποιος ξερει ελληνικα για να μας πει. Ξερει κανεις?”. Φυσικα δεν θα σηκωνα το χερακι μου αφου εχω μια αισθηση τι σημαινει αλλα δεν μπορω να την εξηγησω αναλυτικα ουτε καν στα ελληνικα, περα του να πω οτι σιγουρα ειναι κατι ωραιο. Δυστυχως ο Lans ομως που καθεται διπλα μου ξερει οτι ειμαι απο την Ελλαδα και αυτο το γεγονος μου σηκωνει το χερακι και βαζοντας τη φαντασια να λειτουργησει δινω εναν υπερβολικα περιφραστικο ορισμο, ετσι πιο πολυ μαλλον μπερδευω την κατασταση παρα δικαιωνω τον Phra Uttara στον ακροβατικο παραλληλισμο που επιχειρησε να κανει. Αυτο που ηθελα πραγματικα να του πω ηταν: «The state of the body and the mind after having your 8th glass of tsipouro is as close to eudemonia as you can get” Aλλα δεν θελεις να το πεις αυτο σε ενα βουδιστη μοναχο και σε ενα ακρoατηριο οπου οι μισοι ειναι συνεπαρμενοι απο τις διδασκαλιες του Βουδα και οι αλλοι μισοι καταβαλουν προσπαθειες να φαινονται ετσι.
Τα dhamma εχουν εντυπωσιακες αποψεις για τη ΖΩΗ και στοχο εχουν να βοηθησουν στη διαχειριση του πονου-δυστυχιας (suffering). Το suffering ειναι η μεταφραση απο την λεξη dukkha (σανσκριτικα) και σημανει «δυσκολια για διαρκεια-συνεχεια (στη ζωη)». Οι λογοι υπαρξης της dukkha στη ζωη των ανθρωπων ειναι: 1) Η αγνοια των λογων υπαρξης της, 2) η ακατασχετη επιθυμια. Η λαχταρα κυριως να κανουμε και να αποκτησουμε πραγματα το οποιο γινεται αυτοσκοπος και 3) Η επικολληση-attachment (πχ στο σπιτι μας, στον αγαπημενο γιο-κορη, στον σκυλακι μας, στη γυναικα μας). Το χασιμο τους σιγουρα θα μας φερει μεγαλη dukkha. Εντυπωσιακη ειναι επισης η αποψη οτι δεν υπαρχει «εαυτος». Οποτε δηλωσεις του στυλ: «Ετσι ειμαι εγω και δεν αλλαζω», «ειμαι ευαισθητος», «εγω ειμαι αυτο, εγω ειμαι το αλλο κλπ δεν υπαρχουν αφου καθε στιγμη επηρεασμενοι απο μια εικονα, εναν ηχο, μια συζητηση, μια εμπειρια αλλαζουμε και εδω εφερε το παραδειγμα οτι στην ουσια δεν ειμαστε οι ιδιοι ανθρωποι στην ηλικια των 10 ετων και τον 50. Η αλληλεπιδραση εξαλλου ειναι βασικη ενοια στο βουδισμο. Επισης η ολη του φιλοσοφια επικεντρωνεται στο ατομο. Στην ενασχοληση με την κοινωνια εχω την αισθηση οτι δεν εχει δωθει ιδιαιτερο βαρος οπως εχει δωθει στη δυση. Οπως χονδρικα υποστηριζει ο Ινδος φιλοσοφος Krishnamurti, αν γινουμε ολοι καλυτεροι ανθρωποι θα γινει καλυτερη και η κοινωνια. Ομορφο και αυτο αλλα εδω εγω προσωπικα ψηφιζω δυση.
Προχωρώντας πιο περα θα δεις επισης και μια αιθουσα οπου υπαρχουν αναπαραστασεις απο ολες τις μεγαλες θρησκειες που ταλαιπωρουν-βοηθουν τους ανθρωπους. Ο Χριστος, ο Μωαμεθ, η Καλι, ο Κομφουκιος, ειναι ολοι τους εκει και ενας μοναχος εξηγει στα παιδακια απο το σχολειο τις βασικες τους διδασκαλιες. Αυτο μαλλον δεν το βλεπουμε και πολυ συχνα σε εκκλησιες και τζαμιά. Υποψη οτι εδω ο Χριστιανισμος και ο Ισλαμισος ανηκουν στην ιδια κατηγορια θρησκειων με πολλα κοινα μεταξυ τους και συνηθως τις αποκαλουν ως «δυτικες θρησκειες». Εκει μεσα θα δεις δεις και την ινδικη σβαστικα (σανσκριτικα Sv-Αstika = ToΒe-Good) και αν το ψαξεις πιο πολυ θα δεις οτι αρχικα χρησιμοποιηθηκε ως συμβολο απο τη φυλη των Ινδο-αριων και οι συνηρμοι θα ερθουν απο μονοι τους για τη χρησιμοποιηση της απο ναζισμο.
Ετσι κι αλλιως τα παντα μεσα στο μοναστηρι εχουν στοχο και συμβολισμο.
Θα δεις και ενα Bodhi tree, το δεντρο κατω απο το οποιο εκατσε για 48 ημερες (νομιζω) ο Shakyamuni και σηκωθηκε πλεον ως awakened-Βουδας με τα Dhamma του. Αυτο καπου κοντα στο Varanassi στη βορεια Ινδια περιπου 2500 χρονια πριν.
Θα δεις τη ζωη στο μοναστηρι. Το ξυπνημα στις 04:00 το πρωι, το διαλογισμο των μοναχων, την αναχωρηση για την πολη ωστε να γινει η συγκομιδη φαγητου, την επιστροφη, τις εργασιες απο τους Samaneras (οι νεοι που θα γινουν μοναχοι) αφου οι μοναχοι απαγορευεται να κανουν δουλειες και να μαγειρευουν.
Θα δεις φυσικα και το Cheddi (Stupa, pagoda) οπου αρχικα ηταν φτιαγμενα απο λασπη και συνηθως περιειχαν κατι σχετικο με τον Βουδα αλλα επι Ashoka εγιναν μεγαλοπρεπη με στοχο να βοηθησουν στη διαδοση του Βουδισμου.
Τις Buddha days (αντιστοιχες Κυριακες) θα δεις την χειρωτονιση των νεων μοναχων η οποια περιλαμβανει το ξυρισμα του κεφαλιου και τον φρυδιων και καποιες αλλες τελετουργιες και αναγορευση των 228 (νομιζω)κανονων που πρεπει να τηρουν. Εκει θα θυμιθεις οτι παροτι ο Βουδισμος δεν ειναι θρησκεια με την ενοια που εχουμε εμεις στο μυαλο μας τη θρησκεια, δεν παυει να εχει με τα χρονια αποκτησει πολλους κανονες, νομους, τελετουργιες κλπ τα οποια δυστυχως εντελει μαλλον υπερκαλυπτουν και εδω τις ιδιες τις διδασκαλιες. Η γνωση και η τηρηση των κανονων αυτων ειναι πιθανα πιο πανω τελικα απο τη βουληση που πρεπει να εχει ο ανθρωπος για να αντιμετωπισει το Dhukkha του και σιγουρα η τηρηση των κανονων καθοριζει το ποσο καλος μοναχος ειναι καποιος ακομη και αν δεν εχει παρει χαμπαρι τι παιζει με τα dhamma. Η αποκτηση της γνωσης με τελικο στοχο τη βουληση και εδω μαλλον χανεται καπου στην πορεια, στις περισσοτερες περιπτωσεις.
7 μερες στο Wat Umong λοιπον. Ομορφια-φιλοσοφια-ηρεμια-Βουδας-Dhamma-super φαγητο και «μελος» του Sangha (κοινωνια των βουδιστων), εστω και αν με την κατασπρη περιβολη θυμιζεις πιο πολυ τροφιμο τρελοκομειου, σε σχεση με την πιο «Βουδιστικη» πορτοκαλι περιβολη των μοναχων.
